Şu Çılgın Türkler- 7

…Sakarya Savaşının devamı

6-7-8 Eylül birbirlerini kontrol ile geçti.

                İsmet Paşa durumu gülerek özetledi: “Papulas geri çekilmek istiyor ama bunu uygulayabilecek kadar cesur değil. Kendisine yardımcı olmamız gerekiyor.” “Bu amaçla sağ kanada gizlice yeteri kadar kuvvet ve top toplamaktayım. Öbür gün taarruz edebiliriz.”

                Başkomutan, “Yarın öğleden sonra Mürettep Kolordu karargâhına gidelim.” Dedi…

                General Andreas, “Biz de bu sebeplerle şöyle bir çözüm düşündük” dedi. Eğer açıkladığım çözümü uygun görüyorsanız orduya önermeyi düşünüyorum. “Ne dersiniz?” Komutanlar çözümü duraksamadan kabul ettiler. General Andreas öneriyi sabah orduya yolladı. Ordunun bu makul öneriyi kabul edeceğini düşünerek, zamandan kazanmak için kolordunun ağırlıklarını da batıya doğru yola çıkardı. Savaşın on sekizinci günü başlamıştı (9 Eylül). Öneri ordu karargâhında tepkiyle karşılandı.

Sariyanis: “…Andreas delirmiş.”

Albay Bernardos, General Andreas’ı korumaya çalıştı.

Sariyanis: “Hayır! Geri çekilme önerisini kabul ettirmeye çalışıyor. Çünkü, taarruz etmekten korkuyor.”

Bernardos çadırdan öfkeyle çıkınca Pallis ve Sariyanis yalnız kalmışlardı.

Sariyanis: “Şu generale aşağılayıcı bir cevap verelim.”

Pallis: “Komutan imzalamaz. Ben başka kâğıtların arasında imzalatırım.” Az sonra bunu başaracaktır.

                 Başkomutanın karargâh treni Yarma’da durdu. Başkomutan, İsmet Paşa ve Albay Asım Bey otomobille Zafer Tepeye geldiler. Fevzi Paşa ve Albay Kazım Beyle toplanıp konuştular. Başkomutan taarruzun ertesi sabah başlamasını onayladı. Tümen komutanları da Zafer Tepe’ye davet edilmişti. Başkomutan, Fethi Okyar’ı davet etmişti. Hepsinin aklı yarınki büyük günde idi.

                General Papulas’ın mesajı İkinci Kolorduya gece geldi. Mevzilerinizi terk etme planınız beni şaşırttı. Kolordu ne olursa olsun mevzilerinde kalacak ve Türkler taarruz ettiği takdirde karşı taarruza geçecekti. Karar vermeye yetkili kişi, ordu komutanı olarak yalnız benim. Geri çekilme hakkındaki bütün emirlerinizi iptal ediniz.” Albay Gavallias, ”Komutan ceza olarak beni de görevden almış” dedi. ”…yerime Nikolaidis’i atamış.” General Andreas’ın onuru kırılmıştı. Gavallias’a ağırlık kollarını geri çağırın.” dedi. “…sonra da görevinizi devredin.”

                Beylik Köprü kesiminin savunmasını 7. Tümeni de emrine alan Üçüncü Kolordu Komutanı General Polimenakos üstlenmişti. General Dua Tepe, Kartal Tepe ve Karadağ’daki birlikleri kesin savunma yapmaları için uyardı…

                Türk komutanlar önlemleri fark etmişlerdi. Durumun fısıldandığını bilmiyorlardı…

                General Andreas’la birlikte Nikolaidis, Kolordu Topçu Komutanı ve Kolordu İstihkâm Komutanı da istifa etmişler.” Papulas istifaları reddedecekti.

                10 Eylül sabahı paşalar, Fethi Okyar ve karargâh kadroları Zafer Tepe’ye geldiler. Halide onbaşı da gelmişti. Albay Asım Bey onbaşılığa yükseltmişti. Savaşın on dokuzuncu günüydü. Düşmanın Dua Tepe’yi iyi berkitmiş olduğu görülüyordu. 1.,15. Ve 23.Tümenler Dua Tepe’ye, 1.Tümen Kartal Tepe’ye taarruz edecekti. Bu iki tepeyi 7.Yunan Tümeni savunacaktı. Komutanı Albay Platis’ti. Kazım Beyin emriyle topçular önce tanzim, sonra da tahrip ateşine başladılar.

                Başkomutan Zafer Tepe’den gördüğü kilit yerleri ateş altına aldırdı. Üç Türk tümeni taarruza kalktı. Öteki Türk Grupları da taarruza geçmişti. Birinci ve ikinci Kolorduların arasına bir Türk Birliği kama gibi girince telaşa kapılacaklar, Türk süvarilerinin gerilerinden batıya doğru aktığını fark edemeyeceklerdir… Türk taburlarının kararlığını gören Yunan birliği süngü hücumunu kabul etmekten kaçındı, mevzilerini boşaltıp geriye çekildi. 7. Tümen birlikleri de Dua Tepe’yi terk ederek Beylik Köprü’ye doğru kaçtılar. Türklerle Beylik Köprü arasında sadece 12 km, bir hamlelik bir uzaklık kalmıştı. Papulas ve kurmayları çok korktu. Türk süvarileri de Mangal Dağı’nı geri almışlardı. Papulas, İkinci Kolordu’nun hemen bugün batıya hareket etmesini emretti. Üçüncü Kolordu Komutanı General Polimenakos, Beylik Köprüyü ve Kartal Tepeyi takviye eder. Polatlı- Beylik Köprü arası 8 kilometrelik demiryolu da tahrip edilecekti. Dua Tepe alındı ama çok kayıp verildi. Kuzeyde taarruz ertelendi. 57. Tümen’in Karadağ’a taarruz etmesi uygun bulundu. General Andreas birlikleri yürüyüşe geçti. Türkler İkinci Kolordunun ayrıldığını ancak sabah fark edebileceklerdi. Bu duruma çok kızacaklardı.

                11 Eylül savaşın yirminci günü; 57.Tümen, gece yarısı bütün gücüyle Karadağ’a taarruz etti. Yunan 3. Tümen’i sabaha karşı geri aldı. 7.Tümen Dua Tepe’yi alamadı. Yunan 10. Tümeni 4.Grubun ilerlemesine de engel oldu. 57. Tümen Karadağ’a, 17. Tümen Kartal Tepeye taarruz ettiler. İsmet Paşa Albay İzzettin Çalışların 1.Grubunun kuzeye hareket etmesini emretti.

                General Papulas, ordunun 12/13 Eylül gecesi Sakarya batısına çekileceğini açıkladı.

                M.Kemal Paşa da  düşmanın çekilmeye başladığını anlar anlamaz bütün birliklerin,taarruza geçmesini emretti.

                21.gün –  12 Eylül:   15. Tümen Beylik Köprü’yü ele geçiremedi. Kazım Özalp, Başkomutanın izniyle, Karadağ- Kartal Tepe duvarını yıkmak için 1., 17. ve 23. Tümenleri taarruza kaldırdı.

                General Kondulis’in 1.Kolordusuna ait birlikler, geri çekilme telaşı içindeydiler.

                Süvari Tümenleri Komutanı Albay Fahrettin Altay, Kavuncu köprüsü ile Beşköprü’ye gitmeyi planlamıştı.

                Mürettep Tümen bir gün önce Fettahoğlu Köprüsünü sessizce geçmişti. Bu sabah erkenden yola çıkarak, gizlice Fettahoğluna sokuldu. Saat 11.00‘de baskın verdi. Ertesi gün, Sivrihisar’a baskın vermek için akşam çökerken yola çıktı.

                Kartal Tepe, Zafer Tepe, Çal Dağı, Mangal Dağı ve Türbe Tepe alınmış geriye Beştepeler ve Karadağ kalmıştı.

                İlk olarak Yunan Süvari Tugayı, sandallar birleştirilerek yapılmış portatif bir köprüden batıya geçti. Sonra, İkinci Kolordu’nun Kavuncu Köprüsü ile yanında yapılmış geçici köprüden geçiş başladı. Telaş, kaygı ve ağırlık kollarının düzensizliği köprülerin önünde yığılmaya sebep oldu…

Birinci Kolordu da Beşköprü kesimindeki iki köprüden geçmeye başladı. General Kondulis, Türklerin yetişerek geçişi engellemelerinden korkuyordu. Öncüler taarruza geçtiler. Yunanlılar… köprülerden geçip parça parça karşı kıyıya kaçtılar. Köprüler yakıldı. Üçüncü Kolordunun bir tümeni batıya geçmişti. Mürettep Kolordu… durmanın zamanı değildi. Albay Kazım Özalp tümenlerine Beylik Köprü’yü, Beştepeler’i ve Karadığı geri almalarını emretti.

                Süvari Tümenleri, 13 Eylül sabahı, savaşın yirmi ikinci günü yola düştüler ama Yunan ordusu karşıya geçmişti.

                Kuzeyde savaş hala sürüyordu. Beştepeler ve Karadağ’daki birlikler çözüldüler, kaçmaya başladılar. Köprüleri geçtikten sonra yaktılar.

Kaynak: Şu Çılgın Türkler– Turgut Özakman

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir