Nisan 2020 Dış Ticaret İstatistikleri

2020 Yılı Ocak-Nisan Dönemi İhracatı %13,7’lik Düşüşle 51,7 Milyar Dolara Geriledi…

2020 yılının Nisan ayına ilişkin dış ticaret istatistikleri 29 Mayıs 2020 tarihinde yayımlandı. Söz konusu istatistiklere göre, Türkiye’nin 2020 yılı Nisan ayında, 2019 yılının aynı ayına göre ihracatı %41,4 azalarak 9 milyar dolar, ithalatı ise %25 azalarak 13,6 milyar dolar olarak gerçekleşmiştir. Aynı dönemde dış ticaret açığı 2,7 milyar dolardan 4,6 milyar dolara ulaşmıştır. İhracatın ithalatı karşılama oranı ise 2019 Nisan ayında %84,9 iken, 2020 Nisan ayında %66,3’e gerilemiştir.

2019 yılının ilk 4 ayında 59,9 milyar dolar olarak gerçekleşen ihracat, 2020 yılının aynı döneminde %13,7’lik düşüşle 51,7 milyar dolara gerilemiştir. İthalat ise 2019 yılının ilk 4 ayında 68,5 milyar dolar iken 2020 yılının aynı döneminde %1 oranında artışla 69,2 milyar dolara ulaşmıştır. İhracatın ithalatı karşılama oranı 2019 Ocak-Nisan döneminde %87,4 iken, 2020 yılının aynı döneminde %74,7’ye gerilemiştir.

Bir önceki aya (%32,8) ve bir önceki yıla (%41,4) göre ihracatımızda görülen ciddi düşüş oranları, koronavirüs salgınının Nisan ayında ihracatımız üzerindeki etkisini daha da derinleştirdiğini göstermektedir. Bu kadar düşük Nisan ayı ihracatı ile en son 2009 yılında karşılaşmıştık. Bu boyutuyla, salgının ihracatımız üzerindeki olumsuz etkisi 2009 yılında yaşanan krizi anımsatsa da kümülatif verilere bakıldığında, ilk 4 ayda henüz 2009 yılının ilk 4 ayında yaşanana benzer bir düşüş görülmediği aşikardır (2009 Ocak-Nisan ÖTS 32 milyar dolar, 2020 Ocak-Nisan ÖTS 48,8 milyar dolar).

2020 yılının ilk 4 ayında en fazla ihraç edilen ürün grupları sırasıyla motorlu kara taşıtları (%12,7), elektriksiz makine ve cihazlar, aksam ve parçaları (%10), demir ve çelik (%5,4), elektrikli makina ve cihazlar, aksam ve parçaları (%5,3) ile örme giyim eşyası ve aksesuarlarıdır (%4,5). Aynı dönemde, Almanya (%9,5), ABD (%5,7), İngiltere (%5,6), Irak (%5,4) ve İtalya (%5) en fazla ihracat yapılan ülkeler olurken, Avrupa Birliği (AB) ülkelerine ihracatımız toplam ihracatımızın %41,3’ünü oluşturmaktadır.

2020 Yılı Ocak-Nisan Dönemi Ara Malı İthalatı %2,2’lik Düşüşle 52,6 Milyar Dolara Geriledi…

2020 yılının ilk 4 ayında toplam ithalatın %13,2’sini yatırım mallarının, %76’sını ara mallarının ve %10,4’ünü tüketim mallarının oluşturduğu görülmektedir. Bir önceki yılın aynı dönemi ile kıyaslandığında, yatırım malları ithalatının %14,6 oranında artışla 9,2 milyar dolara, ara malları ithalatının %2,2 oranında düşüşle 52,6 milyar dolara ve tüketim malları ithalatının %10,4 oranında artışla 7,2 milyar dolara yükseldiği görülmektedir. İthalatımızın %70’inden fazlasını oluşturan ara malları ithalatındaki düşüşte, ara malı ithalatının önemli bölümünü oluşturan sanayi için işlem görmüş hammaddeler ithalatındaki yüksek oranlı düşüşün etkisi olduğu söylenebilir. Bununla birlikte, aynı dönemde sanayi için işlem görmemiş hammaddeler (demir, bakır, alüminyum cevherleri, tabii gübre, vb.) ithalatında da %60’ın üzerinde bir düşüş olmuştur. En fazla ithalat yapılan ülkeler ise sırasıyla Çin (%9,5), Rusya (%9,2), Almanya (%9,2), ABD (%6,5) ve İtalya (%3,9) olurken, AB ülkelerinden ithalatımız toplam ithalatımızın %31,6’sını oluşturmaktadır.

Notlar:

(1) Türkiye İstatistik Kurumu ile Ticaret Bakanlığı işbirliğiyle oluşturulan dış ticaret istatistikleri bir önceki aya ilişkin olmak üzere her ayın sonunda açıklanmaktadır. 2020 yılının Mayıs ayına ilişkin dış ticaret istatistikleri 30 Haziran 2020 tarihinde yayımlanacaktır.

(2) 2020 yılına kadar dış ticaret istatistikleri özel ticaret sistemine (ÖTS) göre yayımlanmaktaydı. 2020 yılının Ocak ayından itibaren dış ticaret istatistikleri genel ticaret sistemine (GTS) göre yayımlanmaya başlanmıştır. Bu sebeple, genel değerlendirmeler GTS verileri üzerinden yapılmıştır.

(3) ÖTS’de gümrük sınırı esas alınmaktadır. Bu tanıma göre serbest bölgeler ve gümrük antrepoları gümrük sınırı dışında yer almaktadır. GTS’de ise ülkenin ekonomik bölgesinin sınırını geçen mallar kaydedilmektedir. Bu tanım içerisinde gümrük işleme alanları ve serbest bölgeler de yer almaktadır. Ülkeden serbest bölgelere ve gümrük antrepolarına giden mallar ihracat sayılmamakta, ancak serbest bölgelerden 3. ülkelere giden mallar ihracat sayılmaktadır. Aynı şekilde ithalatta da bu bölgelerle 3. ülkelerin ticaretleri kayda alınmaktadır.

Yazar Rumuz: EconStat


Dış ticaret, ihracat, ithalat, üretim